Friedrich Wilhelm Viktor August Ernst von Hohenzollern, Kronprinz von Preußen
Kronprinz Friedrich Wilhelm
¶ 06.05.1882 in Potsdam V 20.07.1951 in
Hechingen
Vader: Wilhelm II Moeder: Augusta
Victoria Friederike Louise Feodora Jenny von
Schleswig-Holstein-Sonderburg-Augustenburg
Gehuwd met: Cecilie
Auguste Marie zu Mecklenburg-Schwerin
Bij het uibreken van de Eerste Wereldoorlog kreeg de 32 jarige Kronprinz Wilhelm het commando
over het 5de Duitse Leger. Het toewijzen van een commando aan een kroonprins over een veldleger
was door de jaren heen een Hohenzollern traditie. En al hoewel "Willy" een zachte leider was met
goede bedoelingen, had hij toch een bedenkelijke reputatie als commandant - de geallieerden
refereerden aan hem als een imbiciel - maar de overwinningen in de Ardennen verbeterde zijn
reputatie enigermate.
Zijn troepen slaagden er in het fort van Longwy te veroveren. Maar zijn vasthoudendheid om de
Lorraine te veroveren verplichte de Chef Staf von Moltke om het Schlieffen Plan de veranderen en
enkele noordelijke flank divisies naar het zuiden te verplaatsen.
Hij diende als veld commandant van het westelijke front tijdens de hele oorlog.
Zijn belangrijkste taak was de Fransen langs de zuidelijke flank van het westelijke front in bedwang
te houden.
De Kronprinz in Stenay.
De Kronprinz verblijft in Stenay tussen september 1914 en februari 1918.
Hij installeert zijn hoofdkwartier in de "nieuwe" jongensschool in Stenay (zie de foto met het paard voor de school.
De school (in die periode nieuw gebouwd boven op de verdiepingen van het oude klooster) doet nog steeds dienst als school.
Als woonhuis kiest hij het Château des Tilleuls (gebouwd in 1876) aan de noordkant van het provinciestadje (zie de foto links).
Op de foto middenonder de Kaiser en de Kronprinz op het balkon van Château des Tilleuls.
Hij ontvangt daar ook zijn gemalin de Kronprinzessin Cecilia, maar bij afwezigheid van deze vond hij ter plaatse een zachte troost
bij de "folles équipées".
De aanwezigheid van deze hoge Staf zorgt voor een aantal luchtbombardementen op Stenay, in het bijzonder die van 4 juni 1915
dat twaalf doden en een twintigtal gewonden bij de Duitsers veroorzaakte.
De stad werd veroordeeld voor een half miljoen frank en een vijftiental burgers werden als represaille in gijzeling gehouden gedurende twee weken
In 1915 lieten de Duitsers (via Zwitserland) de onderwijzers van de vrije school en de religieuzen van het ziekenhuis repatriëren.
Daarentegen werden in 1917 een vijftigtal personen uit het noorden en de Somme in gedeporteerd.
In 1918 verlaat het 5e Duitse leger de stad en moest Ludendorff persoonlijk de Kronprinz, te gehecht geraakt aan zijn bezitting,
overtuigen om zijn Hoofdkwartier te verlaten.
Het Château des Tilleuls wordt in 1940 aan het begin van de Tweede Wereldoorlog door de Fransen zelf verwoest. In een poging de weg op
te blazen om de Duitsers tegen te houden wordt het kasteel zwaar beschadigd. Alle ramen liggen eruit en het dak is merendeels
weg geblazen. In 1950 wordt een nieuw huis gebouwd op de funderingen van het oude kasteel (foto rechtsonder).
Het bordes en de kelders blijven in takt, zo ook de rijkversierde toegangsdeuren, die toegang geven tot deze kelders.
Hier werden de auto's van de Kronprinz geparkeerd en was de ingang van de schuilkelder.
In de kelder is nog steeds de schuilplaats van de Kronprinz te vinden. Zie foto rechts.
De kelder had een eigen luchtverfrissing installatie en vanuit de riante tuin liepen op 3 verschillende plaatsen tunnels
om de schuilkelder te kunnen bereiken.
De kronprinz schrijft hierover in zijn "Memoires van Kroonprins Wilhelm" (uitg. Mundus - Amsterdam):
"Een "oorlogsavontuur" is er in ons huwelijk toch geweest.
De kroonprinses heeft mij in 1915 éénmaal - voor twee dagen maar - bezocht in mijn hoofdkwartier te Stenay.
In den morgen van den tweeden dag om vier uur begon er een Fransche vliegeraanval - blijkbaar alleen op mijn huis gemunt,
dat toen nog geen kelder had, veilig tegen bommen. Een bom, die goed geraakt had, zou zeker geen half werk hebben gedaan.
De aanval duurde twee uur. Vier en twintig vliegtuigen wierpen hun bommen rondom het huis - er zijn honderd en zestig bommen geteld.
Verschillende sloegen slechts enkele meters van ons huis in. Helaas kostte dit een aantal menschenlevens.
Het was de ernstigste vliegeraanval, dien ik tot dien tijd had meegemaakt.
Ook bij deze zenuwbeproeving heeft mijn vrouw zich dapper en kalm en kranig gehouden."
Het kasteel is prive bezit en kan niet worden bezocht.
Vanuit Stenay geeft de kroonprins leiding aan de aanval op de fransen in de Argonne en Verdun.
Op de foto links verlaten de Kaiser en de Kronprinz gezamelijk de kerk in Stenay.
Na de wapenstilstand van 1918, die in feite neerkwam op een Duitse nederlaag en de socialistische
opstanden in Duitsland vluchtten de Duitse keizer en zijn zoon, kroonprins Friedrich Wilhelm V.E.A.
von Hohenzollern, Prinz von Preussen, van het Vlaamse oorlogsfront naar Nederland.
Zij vroegen daar asiel aan, wat hen zonder veel moeite werd verleend.
De Nederlandse regering had er wel even een probleem bij, want de beide bannelingen moesten
gehuisvest worden.
In 1918 was Wieringen nog dusdanig afgelegen dat het voldeed als verbanningsoord voor de voormalige
kroonprins van Duitsland. Op 22 november 1918 arriveerde hij met zijn gevolg en nam zijn intrek in
de oude pastorie van Oosterland, aan de Akkerweg. Rechts een foto van de kroonprins op de boot op
weg naar Wieringen.